नको असणारी गर्भधारणा टाळण्यासाठी

18 1,938

एकमेकांवरचं प्रेम व्यक्त करण्यासाठी, शारीरिक ओढ म्हणून किंवा कधी कधी जबरदस्तीनेही लैंगिक संबंध केले जातात. लैंगिक संबंधांमध्ये गर्भधारणेची शक्यता असते. ही गर्भधारणा नको असेल तर त्यासाठी काही साधनं किंवा पद्धती वापरता येतात. यांना गर्भनिरोधकं असं म्हणतात.

गर्भनिरोधक म्हणजे काय – गर्भनिरोधक म्हणजे असं साधन किंवा पद्धत ज्यामध्ये गर्भधारणा किंवा गर्भाची वाढ टाळता येईल. यासाठी स्त्री बीज आणि पुरुष बीजाचं मिलन रोखणे, फलित बीज गर्भाशयाच्या भिंतीवर रूजू न देणे किंवा ठराविक काळाच्या आत रुजलेला गर्भ काढून टाकणे असे विविध पर्याय उपलब्ध आहेत. यातलं सुरक्षित काय आणि शरीरासाठी घातक काय ते जाणून घेऊन मग त्या साधनांचा वापर करणं कधीही चांगलं.

नको असणारी गर्भधारणा टाळणं ही स्त्री आणि पुरुष दोघांची जबाबदारी आहे. पण प्रत्यक्षात मात्र गर्भनिरोधक वापरण्याची सगळी जबाबदारी स्त्रीवरच टाकलेली दिसते. खरं तर पाळी चक्रातले काहीच दिवस स्त्री जननक्षम असते किंवा गर्भ धारणा होऊ शकते. पुरुषाच्या शरीरात मात्र रोज लाखोंच्या संख्येने पुरुष बीजं तयार होत असतात आणि प्रत्येक वेळी वीर्यामध्ये पुरुषबीजं असतात. तसंच निरोध ही सर्वात सुरक्षित आणि निर्धोक गर्भनिरोधक पद्धत आहे. त्यामुळे लैंगिक संबंधांबरोबर गर्भनिरोधनामध्येही स्त्रीप्रमाणे पुरुषाचा तितकाच सहभाग असायला पाहिजे.

सर्वात जास्त वापरल्या जाणाऱ्या गर्भनिरोधक पद्धती

पुरुषांनी वापरायचा निरोध किंवा कंडोम हे सर्वात सुरक्षित गर्भनिरोधक आहे. निरोध लॅटेक्सपासून बनवलेला असतो आणि तो अतिशय चिवट व लवचिक असतो. लैंगिक संबंधांमध्ये जेव्हा पुरुषाचं लिंग ताठर होतं तेव्हा निरोध उलगडून लिंगावर चढवायचा असतो. संभोगानंतर वीर्य निरोधमध्ये गोळा होतं. वीर्य त्यातून बाहेर येणार नाही याची काळजी घेऊन निरोध लिंगावरून काढायचा व त्याची योग्य प्रकारे विल्हेवाट लावायची. निरोध हे सर्वात सुरक्षित गर्भनिरोधक आहे. गर्भनिरोधन करण्यासोबतच निरोध लैंगिक संबंधातून पसरणाऱ्या आजारांपासूनही बचाव करतो.

स्त्रीच्या पाळी चक्रामध्ये अंडोत्सर्जन झाल्यानंतर म्हणजेच स्त्री बीज बीजकोषातून बाहेर येऊन बीजनलिकेत आल्यानंतर जर पुरुष बीजाचा त्याच्याशी संयोग झाला तर गर्भधारणा होऊ शकते. स्त्री बीज बीजकोषातून बाहेर येण्याची प्रक्रिया विशिष्ट संप्रेरकांवर अवलंबून असते. संप्रेरक गोळ्या किंवा तोंडावाटे घेण्याच्या गर्भनिरोधक गोळ्या स्त्री बीज बीजकोषातून बाहेर पडू देत नाहीत आणि त्यामुळे अर्थातच गर्भधारणा होऊ शकत नाही. तोंडावाटे घेण्याच्या गोळ्या 28 दिवस पाळीच्या पाचव्या दिवसापासून रोज एक गोळी अशा रीतीने घ्यायच्या असतात. यातील 21 गोळ्या संप्रेरक असणाऱ्या आणि 7 गोळ्या लोहाच्या असतात. गोळ्या संपल्या की 1-2 दिवसात पाळी येते. या गोळ्या प्रभावी असल्या तरी त्या रोज न विसरता घेणं गरजेचं आहे. तसंच दर 3 महिन्यानी मध्ये 1 महिना गोळ्या न घेता पाळी चक्र नीट काम करतंय का तेही पाहणं गरजेचं आहे. सलग वर्षानुवर्षं गोळ्या घेणं आरोग्यासाठी घातक ठरू शकतं. डॉक्टरांच्या सल्ल्यानेच या गोळ्यांचा वापर करा.

स्त्रीच्या पाळीचक्राच्या जननक्षम काळात म्हणजे जेव्हा गर्भधारणा होऊ शकते अशा काळात जर गर्भनिरोधक न वापरता जर लैंगिक संबंध केले असतील किंवा निरोध वापरूनही तो फाटला किंवा फेल गेला तर गर्भधारणेची शक्यता असते. अशा वेळी असे संबंध आल्यानंतर 72 तासाच्या आत जर या गोळ्या घेतल्या तर गर्भधारणा रोखता येऊ शकते. यांना मॉर्निंग आफ्टर पिल्स असंही म्हणतात. मात्र यांच्या नावाप्रमाणे या इमर्जन्सी असतानाच म्हणजेच जेव्हा दुसरा काही उपाय नाही तेव्हाच वापराव्यात. नियमित गर्भनिरोधक म्हणून याचा उपयोग करणं चांगलं नाही.

संभोगाच्या आधी स्त्रीच्या योनिमार्गात सरकवून ठेवता येतील अशा शुक्राणूनाशक किंवा पुरुषबीज नाशक गोळ्या मिळतात. या गोळ्या योनिमार्गामध्ये ठेवल्यावर वितळतात आणि त्याचा परिणाम म्हणजे पुरुषाच्या वीर्यातील पुरुषबीजं मरतात. ही पद्धत पूर्णपणे निर्धोक नाही. त्यामुळे त्यासोबत निरोध वापरणं कधीही चांगलं. टुडे नावाने या गोळ्या बाजारात मिळतात.

नावाप्रमाणे या गर्भनिरोधक साधनाला एक तांब्याची तार गुंडाळलेली असते. या प्रकारच्या गर्भनिरोधक साधनांना गर्भाशयात ठेवण्याची साधने किंवा इन्ट्रा युटेरिन डिव्हाइस (IUD) म्हणतात. तांबी ही प्लास्टिकची असते आणि त्याला तांब्याची तार गुंडाळलेली असते. गर्भाशयामध्ये बसवल्यानंतर तांब्याच्या रासायनिक प्रक्रियेमुळे गर्भाशयाच्या भिंतीवर गर्भ रुजू शकत नाही. तांबी 3 वर्षं आणि 10 वर्षं वापरता येते. काही जणींना तांबी बसवल्यानंतर खूप जास्त रक्तस्राव होतो व वेदना होतात. असा त्रास होत असेल तर तोंबी काढून टाकणं उत्तम. शक्यतो दोन मुलांमध्ये अंतर ठेवण्यासाठी तांबी हे साधन वापरलं जातं. सरकारी दवाखान्यामध्ये तांबी मोफत मिळते.

भारतामध्ये २० आठवड्यापर्यंत गर्भपात करण्याला कायद्याने मान्यता आहे. त्यातही १२ व्या आठवड्यापर्यंत केलेला गर्भपात सुरक्षित मानला जातो. मात्र गर्भपात ही नियमितपणे वापरण्याची गर्भनिरोधक पद्धत नाही. गर्भपात करण्याच्या मुख्य पद्धती पुढीलप्रमाणे – १. डायलेशन आणि क्युरेटींग – गर्भाशयाचे अस्तर साफ करणे स्थानिक किंवा संपूर्ण भूल देऊन गर्भाशयाचं तोंड मोठं केलं जातं. त्यानंतर एका चमच्यासारख्या उपकरणाने गर्भाशयाचे अस्तर काढून टाकतात. यामुळे गर्भ रुजला असेल तर तो निघून जातो. २. शोषण पद्धत – गर्भाशयाचे अस्तर नळीने शोषून घेणे विजेवर चालणाऱ्या किंवा हाताने चालवायच्या एका नळीतून हवेच्या दाबाचा उपयोग करून गर्भाशयाचे अस्तर शोषून घेतले जाते. ही पद्धत सर्वात सुरक्षित आहे. ३. गर्भपाताच्या गोळ्या – दोन प्रकारच्या गोळ्या घेतल्यानंतर गर्भ गळून पडतो. औषधांचा वापर करून गर्भपात केला जातो. तोंडाने घ्यायच्या एका गोळीमुळे गर्भाची वाढ थांबते आणि दुसऱ्या गोळीमुळे गर्भाशयाचे आकुंचन व प्रसरण होऊन गर्भाशयाचे अस्तर गळून पडते. वरील सर्वच प्रकारच्या गर्भपातासाठी वैद्यकीय तपासणी आणि देखरेख आवश्यक असते. वैद्यकीय गर्भपात कायद्यांतर्गत नोंदणी झालेल्या गर्भपात केंद्रामध्ये सर्व सुविधा मिळणं आवश्यक आहे.

यापुढे मूल नको असेल तर वापरण्याची कायमस्वरूपी गर्भनिरोधक पद्धत म्हणजे नसबंदी. स्त्रियांमधील नसबंदी दोन प्रकारे केली जाते. टाक्याची आणि बिन टाक्याची. १. टाक्याची नसबंदी – स्त्रीच्या ओटीपोटावर छोटा छेद देऊन दोन्ही बीजनलिका मध्ये कापतात, बांधतात किंवा त्या बंद करण्यासाठी त्यांना मध्ये रिंग अडकवतात. बीजनलिका मध्ये बंद झाल्यामुळे बीजकोषातून बीज बाहेर आले तरी ते बीजनलीकेपर्यंत पोचू शकत नाही आणि पुरुष बीजाशी त्याचा संपर्क येत नाही. २. बिनटाक्याची नसबंदी – या प्रकारची नसबंदी लप्रोस्कोपने करतात. यासाठी फार काल दवाखान्यात राहावे लागत नाही. कुठल्याही प्रकारे नसबंदी केली तरी जिथे शस्त्रक्रिया केली जाते तिथे पुरेशी स्वच्छता असायला पाहिजे. तसेच २० वर्षाखालील आणि १२ पेक्षा कमी हिमोग्लोबीन असेल तर नसबंदीची शस्त्रक्रिया करत नाहीत. त्यामुळे ही तपासणीदेखील करून घेणं गरजेचं आहे. स्त्रीची नसबंदी पुरुषाच्या नसबंदीपेक्षा अवघड असते.

ही पुरुषांसाठीची सोपी कायमस्वरूपी गर्भनिरोधक पद्धत आहे. वृषणावर छोटा छेद देतात आणि बीजनलिका मध्ये कापून त्यांची तोंडं बंद करतात. यामुळे बीजं वीर्यामध्ये मिसळत नाहीत. नसबंदी झाल्यानंतर पुढचे किमान तीन महीने किंवा २० लैंगिक संबंधांपर्यंत निरोध वापरावा. कारण काही बीजं आधीच वीर्याकोशात गेली असतील तर त्यापासूनही गर्भधारणा होऊ शकते. पुरुषांची नसबंदी ही सर्वात सोपी आणि सुरक्षित गर्भनिरोधक पद्धत आहे. या शस्त्रक्रियेचा लिंगाच्या स्नायू किंवा नसांशी संबंध येत नसल्याने लैंगिक संबंधांमध्ये कसलाही अडथळा येत नाही.

You might also like More from author

18 Comments

  1. sp70162@gmail.com says

    girl shi sex n krta semen jr vagina chya aaspas padle tr pregnency rahu shkte ka….????

    n jr ho tr 1mnth nantr ata natural and medicinal upay ky

    1. I सोच says

      वीर्य योनीच्या आसपास पडलं म्हणजे सेक्सच आहे ना… फक्त संभोग म्हणजे सेक्स नाही.
      जर असे संबंध मुलीच्या पाळीच्या साधारण दोन आठवडे आले असतील तर गर्भधारणेची शक्यता आहे. वीर्यामध्ये लाखोंच्या संख्येने पुरुषबीजं असतात. त्यातलं एकच गर्भधारणेसाठी पुरेसं असतं. जर अंडोत्सर्जनाच्या काळात म्हणजेच पाळी येण्याच्या आधी साधारणपणे 12-16 दिवस संबंध आले असतील तर ही शक्यता सर्वात जास्त आहे. पाळीदरम्याल गर्भधारणेची शक्यता कमी असली तरी अजिबातच नसते असं नाही. गर्भधारणा कशी होते हे समजून घेण्यासाठी पुढील लेख वाचा.
      http://letstalksexuality.com/conception/
      सर्वात आधी एक करा, टेन्शन न घेता, न घाबरता दिवस गेले आहेत का याची खात्री करा. प्रेग्नन्सी टेस्ट करण्यासाठीची किट बाजारात मिळतात. त्यावरील सूचनांप्रमाणे लघवीची तपासणी केली तर दिवस गेले आहेत का हे समजू शकेल. जर खात्री वाटत नसेल तर स्त्रीरोगतज्ज्ञांना भेटा आणि तपासणी करा. घाबरू नका. असं होऊ शकतं. गर्भ राहिला असेल तरी लवकर तपासणी केलीत तर औषधांचा किंवा काही साध्या उपायांचा वापर करून गर्भपात करता येतो. गर्भापत करण्यासाठी तज्ज्ञ डॉक्टरांचा सल्ला आवश्यक असतो. नैसर्गिक उपाय किंवा कसल्याही घरगुती उपायांमध्ये वेळ घालवू नका. गर्भपात करण्यामध्ये काही चुकीचं, वाईट, पाप नाही. (अधिक माहितीसाठी – http://letstalksexuality.com/abortion/)
      पाळी आली तर काळजीचं कारण नाही. मात्र पुढे काळजी घ्या. इतक्या सगळ्या टेन्शनपेक्षा कंडोम वापरणं नक्कीच सोपं आहे. http://letstalksexuality.com/contraception/

  2. arvind says

    माझें संबंध 11 व्या दिवसी आले तर गर्भधारणा होऊ शकते का

    1. I सोच says

      ११ व्या दिवशी संबंध आले तर गर्भधारणा होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. प्रेग्नन्सी आहे की नाही याची खात्री करा. मेडिकलच्या दुकानात प्रेग्नन्सी कीट मिळते त्यावरील दिलेल्या सूचनांनुसार प्रेग्नसी आहे की नाही हे पाहता येईल. प्रेगा टेस्ट केल्या नंतरही डॉक्टर कडून प्रेग्नंसी कन्फर्म केलेली योग्य.

      अधिक माहितीसाठी खालील लिंकवरील लेख वाचा.
      http://letstalksexuality.com/conception/

    1. I सोच says

      तुम्हाला कोणत्या प्रकारची हेल्प हवी आहे ते जर समजले तरच आम्ही तुम्हाला मदत करू शकू…

      1. geeta patil says

        मासिक पाळीच्या आधी 2 दिवस सेक्स केल्याने गभ्रधारणा होते काय

        1. I सोच says

          मासिक पाळीच्या आधी दोन दिवस सेक्स केल्याने गर्भधारणा होत नाही. गर्भधारणा नक्की कधी आणि कशी होते आणि गर्भनिरोधके यांविषयी जाणून घेण्यासाठी खालील लिंकवरील लेख वाचा.
          http://letstalksexuality.com/conception/
          http://letstalksexuality.com/contraception/
          याविषयीची अनेक प्रश्नोत्तरे वेबसाईटवर चर्चिले आहे ती नक्की वाचा. प्रश्नोत्तरांची लिंक देत आहे.
          http://letstalksexuality.com/question/

  3. BHOSLE VIVEK says

    विर्य बाहेर पडल्यावर काही काळापुरते अशक्त असे वाटते तेव्हा काय करावे व विर्य त्वरीत निर्माण करण्यासाठी काय खायला पाहीजे ?

  4. Manish mad says

    जर मुलगी virgine आहे आणि तिच्या पोटाच्या पिशवित गाठ आहे तरी त्या मुली सोबत sex करने योग्य आहे का..?

      1. I सोच says

        कॄपया तुमचा प्रश्न विस्तराने विचारा म्हणजे आम्हाला उत्तर देणे सोपे जाईल.

    1. I सोच says

      सगळ्यात पहिल्यांदा तुमच्या प्रश्नामध्ये नमूद केलेल्या ‘वर्जिनिटी’ या शब्दाविषयी बोलूयात. वर्जिनिटी ही फार मजेशीर कल्पना आहे. आपले नाते आणि लैंगिक संबंध हे आपल्या इच्छेसाठी, प्रेमासाठी आणि नात्याचा भाग म्हणून केले जातात. त्यामध्ये जोडीदाराच्या वर्जिनिटीने काही फरक पडेल असं नाही. वर्जिनिटी ओळखण्याचा कोणताही मार्ग नाही. वर्जिनिटी विषय़ी अधिक माहितीसाठी खलील लिंक वरील लेख वाचा.
      http://letstalksexuality.com/virginity/

      आता वळूयात तुमच्या प्रश्नाच्या उत्तराकडे. तुम्हाला मुलीच्या गर्भशयाच्या पिशवीत गाठ आहे हे कसे समजले ? डॉक्टरांनी सुचविलेल्या वैद्यकीय तपासणीमधून जर ते समोर आले आहे का ? तुमच्या प्रश्नमधून यामधील इतर काही सविस्तर माहिती लक्षात येत नाही. याबाबतीत तुम्ही डॉक्टरांचा सल्ला घेणे जास्त फायदेशीर ठरेल असे वाटते. सर्वात महत्वाचे म्हणजे जरी डॉक्टरांनी सेक्स करण्यास हरकत नाही असे जरी सांगितले तरी त्या मुलीची इच्छा, संमती आहे का? हे पाहणे आवश्यक आहे.

  5. Pankaj shinde says

    गर्भ नको असल्यास उपाय साःगा

    1. I सोच says

      तुमच्या प्रश्नाच्या उत्तरासाठी कृपया खाली लिंकवरील लेख वाचा.

      http://letstalksexuality.com/conception/
      http://letstalksexuality.com/contraception/

      शिवाय वेबसाईटवर याविषयीचे अनेक प्रश्नोत्तरे चर्चिली आहेत ती नक्की वाचा.

      http://letstalksexuality.com/question/

  6. sam says

    girl Shi sex krtanna semen jr vagina chya pant vr pdla tr pregnancy Hou shakte ka???
    period 3 months honyat yetil aaleli nahiye ajun… please upay sanga

    1. I सोच says

      संभोग करताना वीर्यस्खलनाच्या वेळी वीर्य योनीबाहेर बाहेर पाडले/पॅन्टवर पडले. तरीही वीर्य योनीमध्ये आजिबात जाणारच नाही असे खात्रीने म्हणता येणार नाही. एका वीर्यस्खलनामध्ये लाखो पुरूषबीजं असतात आणि त्यातील फक्त एक पुरूषबीज गर्भधारणेसाठी पुरेसे असते. वीर्य हा पातळ पदार्थ आहे. तसंच पुरूषबीजांना स्वतःची गती देखील असते. त्यामुळे गर्भधारणेची शक्यता नाकारता येत नाही. गर्भधारणा नको असेल तर योग्य ते गर्भनिरोधक वापरणे हाच एकमेव आणि सुरक्षित पर्याय आहे.

      पाळीची तारीख उलटून गेली असेल तर सर्वात आधी एक करा, दिवस गेले आहेत का याची खात्री करा. प्रेग्नन्सी टेस्ट करण्यासाठीची किट बाजारात मिळतात. त्यावरील सूचनांप्रमाणे लघवीची तपासणी केली तर दिवस गेले आहेत का हे समजू शकेल. जर टेस्ट निगेटिव्ह असेल तर थोडे दिवस पाळीची वाट बघा (मसिक पाळीचे चक्र नियमित असेल). पॉसिटीव्ह असेल तर तर स्त्रीरोगतज्ज्ञांना भेटा आणि तपासणी करा.

      गर्भधारणा झाली असेल आणि गर्भपात करायचा असेल तर डॉक्टरांच्या सल्याने करा. त्याबाबतीत तुम्हाला काही मदत हवी असेल तर ‘मर्जी हेल्पलाइन – सोमवार ते शुक्रवार, सकाळी 10 ते सायंकाळी 6 फोन- 9075 764 763’ वर फोन करा.

      1. sam says

        negative aahe sir test

Leave A Reply

Your email address will not be published.